sân si

Học thuật

Thân thiện

Một người đàn ông sân si khi thấy chiếc xe của mình bị trầy xước.

Định nghĩa

Động từ (cũ):
- Nổi giận, tức giận: "Sân si" là một từ Hán Việt cổ, dùng để chỉ trạng thái tức giận, nóng nảy, mất bình tĩnh. Từ này thường được dùng trong văn chương hoặc ngữ cảnh mang tính triết lý, tôn giáo, liên quan đến việc không kiểm soát được cảm xúc tiêu cực.

Ví dụ sử dụng

Động từ:
- Chuyện nhỏ mà cũng sân si, thật không đáng. (Chuyện nhỏ mà cũng nổi giận, thật không đáng.)
- Người tu hành phải biết buông bỏ sân si, hận thù. (Người tu hành phải biết buông bỏ sự tức giận, hận thù.)

Các cách sử dụng nâng cao

Trong ngữ cảnh Phật giáo/Triết lý: "Sân si" thường được nhắc đến cùng với "tham" (lòng tham) và "hận" (lòng hận thù) như những thứ cần buông bỏ để tâm được thanh thản.
- Con người khổ đau phần lớn vì tham, sân, si. (Con người khổ đau phần lớn vì tham lam, tức giận và u mê.)

Biến thể và từ gần giống

Sân (động từ, cũ): nổi giận, tức giận. (Thành tố chính trong "sân si").
Si (danh từ, cũ): sự u mê, ngu muội. (Thành tố phụ, nhấn mạnh trạng thái mê muội khi tức giận).
Nóng giận (động từ, thông dụng): tức giận, mất bình tĩnh.
Phẫn nộ (động từ, trang trọng): cực kỳ tức giận, phẫn uất.

Từ đồng nghĩa

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

(Không có cụm động từ phổ biến nào được hình thành trực tiếp từ từ "sân si" do đây là từ cổ và ít dùng trong cấu trúc thông thường.)

Thành ngữ liên quan

Tham - Sân - Si: Một thành ngữ/cụm từ cố định trong Phật giáo và văn hóa phương Đông, chỉ ba thứ độc (tam độc) trong lòng người: lòng tham, sự sân hận và sự si mê, ngu muội.
- Muốn tâm an, phải diệt trừ tham, sân, si. (Muốn tâm an, phải diệt trừ lòng tham, sự giận dữ và sự u mê.)

Một người đàn ông sân si khi thấy chiếc xe của mình bị trầy xước.

Từ gần giống